Verboden radicale concepten: De dubbele diffuser van Red Bull

De Formule 1 plande drastische nieuwe regels voor het seizoen 2009. Tegen 2008 waren de wagens stekelvarkens geworden met allerlei aerodynamische vleugeltjes en aanhangsels, en was inhalen steeds moeilijker geworden. Voor 2009 werden de wagens heel wat gestroomlijnder gemaakt en werd de hoeveelheid downforce een stuk beperkt.

De designers van de F1 probeerden om zoveel mogelijk verloren downforce toch nog te recupereren. Drie teams hadden een ingenieuze oplossing bedacht: een tweede laag op de diffuser van de auto.

Een theorie is dat het idee is ontstaan bij de designers van Super Aguri, die zich aan het voorbereiden waren op de nieuwe regels. Toen het team op de fles ging, kwamen de ontwerpers bij de andere Japanse teams Honda (daarna Brawn) en Toyota terecht. Ook Williams, dat met Toyota-motoren reed, trok enkele werknemers aan.

De diffuser met twee verdiepingen, die te zien was bij de Brawn BGP001, de Toyota TF109 en de Williams FW31, kon meteen op veel belangstelling rekenen van de rest van de grid, die de mazen in het reglement om het volume van de diffuser te vergroten duidelijk hadden gemist. Zij probeerden het voordeel van die drie teams dan weer af te pakken.

De nieuwe regels voor 2009 schreven bepaalde afmetingen van de diffuser voor. Die mocht 1000mm breed zijn, 175mm hoog en 350mm lang. De dubbele diffuser kwam voort uit artikel 3.12.7 van de technische reglementen.

Artikel 3.12.7: "No bodywork which is visible from beneath the car and which lies between the rear wheel centre line and a point 350mm rearward of it may be more than 175mm above the reference plane. Any intersection of the surfaces in this area with a lateral or longitudinal vertical plane should form one continuous line which is visible from beneath the car."

Concreet had het reglement dus vooral oog voor wat er te zien is "beneath the car", aan de onderkant van de wagen. De ontwerpers moesten dus enkel met die dimensie rekening houden, er stond niet in dat ze geen verschillende kanalen mochten uittekenen zodat de luchtstroom op een tweede niveau van de diffuser terecht kwam.

Het was een geniale manier om de reglementen te benutten. Niet omwille van wat er stond geschreven, maar net omwille van wat er niet instond. De andere teams reageerden als door een wesp gestoken toen ze het ontwerp te zien kregen. Ze hadden meteen door dat ze de slag compleet hadden gemist en dat het veel tijd zou kosten om zo'n ingrijpend concept toe te passen op hun auto. Daarom besloten ze om in Australië protest aan te tekenen en te lobbyen bij de FIA om het ontwerp te verbannen.

Brawn BGP 001 2009 dubbele diffuser

Photo by: Giorgio Piola

Ondertussen begonnen ze zelf ook snel aan hun eigen design te werken, in het geval hun politieke spel niet zou werken. Dat was maar goed ook, want hun politieke inspanning wierp geen vruchten af. De dubbele diffuser mocht op de wagens blijven. 

De andere teams stonden dus voor een hele opdracht om in snel tempo zo'n ingewikkeld ontwerp uit te werken toe te passen. Zo'n ingrijpende verandering achteraan de wagen had namelijk ook een groot effect op de aerodynamica van de voorkant, om de wagen in balans te houden.

Red Bull RB5 2009 ophanging

Photo by: Giorgio Piola

Red Bull stond voor de zwaarste opdracht, want het team had achteraan voor een pullrod ophanging gekozen. Die geometrie leverde voordelen op wat betreft van het verpakken en stroomlijnen van de achtertrein en had een grote invloed op het ontwerp van Formule 1-wagens. 

Voor het inpassen van een dubbele diffuser was zo'n vorm van ophanging echter wel een nadeel. De ophanging was bij Red Bull bevestigd aan de versnellingsbak en crashstructuur net op de plek waar er ruimte nodig was voor de dubbele diffuser. Adrian Newey en zijn team zaten dus met kopzorgen, maar moesten toch aan de bak.

Het team besloot om de versnellingsbak hoger te monteren om plaats te maken voor de double diffuser.

Het kanaal voor de dubbele diffuser zit verstopt onder de versnellingsbak.

Om de hoeveelheid lucht in de bovenste verdieping van de dubbele diffuser te vergroten maakte Red Bull een groot kanaal aan beide kanten van de vloer aan beide kanten van de bodemplank.

Het design werd in Monaco voor het eerst gebruikt.

Het team bleef verbeteringen meebrengen en stapte uiteindelijk over op een ontwerp over de volledige breedte.

5