F1 Tech: Worden banden echt gekoeld met water of is er sprake van paranoia?

In een Formule 1-seizoen dat gedomineerd wordt door technische intriges tussen de topteams, werd de aandacht tijdens de Grand Prix van Brazilië getrokken door vermoedens over het mogelijk koelen van de banden van binnenuit met water. De speculaties volgen op wilde geruchten over asymmetrische remsystemen, flexibele voorvleugels, de 'mini-DRS' van McLaren en bib van Red Bull. Het past bij de huidige strijd in de Formule 1. Alles wordt in deze titelstrijd op alles gezet en politieke spelletjes horen daarbij. Teams willen liever iets van een concurrent illegaal laten verklaren dan zelf met een gelijksoortige oplossing te komen. Kopiëren is altijd duurder dan iets van een andere auto af krijgen.

Red Bull Racing opperde in Brazilië dat er mogelijk teams zijn die een kleine hoeveelheid water via het ventiel in de banden krijgen, om zo de temperatuur naar beneden te brengen. Het Oostenrijkse team noemde geen specifieke teams, maar bronnen melden dat de pijlen met name zijn gericht op McLaren. Dat team heeft overigens ontkent ooit zoiets te hebben gedaan. 

Dat Red Bull met dit verhaal op de proppen komt is niet toevallig. De formatie uit Milton Keynes heeft vele jaren geleden zelf ooit iets dergelijks gedaan, tot het verboden werd middels een technische richtlijn vanuit de FIA. Het probleem met een TD is echter dat deze adviserende van aard zijn. De stewards pakken het document erbij en mogen dit vervolgens naar eigen inzicht toepassen. Zij bepalen dus of er sprake is van een overtreding van de regels of niet.

Pirelli-banden op de auto van Oscar Piastri, McLaren MCL38

Foto door: Steven Tee / Motorsport Images

In dit geval specificeren de technische regels alleen het verwijderen van vocht uit de banden - niet het toevoegen ervan. In artikel 10.8.4 staat dat de banden alleen met lucht of stikstof opgepompt mogen worden en dat elk middel dat gebruikt wordt om vocht uit de band te halen verboden is. Theoretisch is het oppompen met vochtige lucht niet verboden.

Pirelli werd naar de situatie gevraagd en ontkende dat er onregelmatigheden zijn gevonden. Het Italiaanse merk benadrukte dat de banden met 'droge lucht' opgepompt worden. "We hebben een droger aangesloten op ons systeem en alle banden krijgen droge lucht, zoals in de regels staat. In de technische richtlijn staat dat elke aanpassing hiervan verboden is. Dat is heel duidelijk", stelde Mario Isola namens Pirelli.

Het was voor Red Bull niet voldoende en dus heeft dat team bij de FIA aangedrongen om het één en ander nader te onderzoeken. Het team denkt dat er teams zijn die de luchtsamenstelling van de banden aanpassen door het injecteren van een koude vloeistof - of dat water of een ander middel is - via het ventiel. Er zou in Singapore bewijs zijn gevonden, want daar zijn bij sommige banden aan de binnenkant van de velg watervlekken gevonden nadat de Pirelli's werden gestript.

Sets medium en harde Pirelli-banden gebruikt door McLaren

Foto door: Mark Sutton / Motorsport Images

Het idee achter een dergelijke truc is logisch. De banden zijn gevoelig voor temperatuur en ze zijn ontworpen om door hitte te slijten. De teams en coureurs zoeken daarom continu naar een balans tussen de temperatuur van de binnenkant en de buitenkant van de band. Als een coureur de banden langer koel kan houden, leidt dat tot betere prestaties én een langere stint.

Het reguleren van de bandentemperatuur is iets waar de teams veel geld, tijd en moeite in steken. Vroeger kon er nog met de velg wat gedaan worden, maar tegenwoordig is de velg een spec-onderdeel dat geleverd wordt door BBS. Er kunnen daar dus geen slimmigheden meer worden toegevoegd. Voorheen wilden teams nog wel eens een karteling op het oppervlakte van de velg aan brengen, de spaken van de velg op zo'n manier aanpassen dat er meer lucht doorheen kon of de geometrie van de velg aanpassen. 

Om met andere oplossingen te komen, keken de teams naar de wieldoppen en het omhulsel van de remmen. De FIA heeft ook daar een stokje voor gestoken, want de technische regels voor deze onderdelen zijn strenger en bieden minder speelruimte dan voorheen. Een eigen aerodynamisch ontwerp is nagenoeg onmogelijk.

Alleen de samenstelling van de rem en de binnentrommel bieden wat meer speelruimte. De engineers mogen daar nog zoeken naar mogelijkheden om de warmte goed weg te leiden en kijken hoe de warmte via de velg overgedragen wordt naar de binnentemperatuur van de band. Elk team heeft zo zijn eigen methodes, waardoor het ene team een beter resultaat haalt dan het andere. 

Een koud middel in de band spuiten helpt om de bandentemperatuur laag te houden. De vochtigheidsgraad wordt dan aangepast, wat niet alleen de binnentemperatuur maar ook de bandendruk beïnvloedt. Het zorgt ervoor dat de temperatuur van de band lager wordt, al de bandendruk zal iets hoger zijn. 

Het heeft niet alleen maar positieve kanten. Op korte termijn levert een hoge bandendruk prestatieverlies op. Teams zoeken altijd naar een manier om met de minimale bandenspanning die Pirelli voorschrijft te rijden, want dat zorgt er voor dat de performance beter is. Toch lijkt het erop dat bepaalde teams iets meer druk geen probleem vinden. Voor die teams zou het gunstig zijn om iets meer druk te hebben, want dan blijft de rijhoogte van de auto wat stabieler. Met de grondeffect-auto's is dat van groot belang. 

Mario Isola, Racing Manager, Pirelli Motorsport, spreekt met teamleden van Scuderia Ferrari.

Foto door: Steven Tee / Motorsport Images

Isola erkent dat hij het vermoeden heeft dat een paar teams dit jaar zo'n keuze hebben gemaakt. "Ik herinner me dat de meeste teams een paar jaar geleden de druk aan de voorkant uit zichzelf hadden verhoogd om een stijvere band te hebben. Daardoor konden ze lager rijden", aldus de Italiaan. "Ze accepteerden een kleiner contactvlak van de band, doordat de aerodynamische set-up beter werd. Het ging hen om de balans tussen die twee dingen, want ze wilden uiteindelijk het meeste downforce hebben."

Naar verluidt heeft de FIA tijdens de Grand Prix van Brazilië alle banden en velgen nauwkeurig geïnspecteerd om te zien of er sprake was van extra vocht, maar er is niets gevonden. De kans is groot dat de teams die voorheen valsspeelden, dat nu door de strengere controles niet meer doen. De meeste teams willen niet het risico lopen om gepakt te worden, dus die zijn hoogstwaarschijnlijk met dergelijke systemen - als ze die al hadden - gestopt. Of een team er eerder dit jaar mee weg is gekomen, valt wellicht nooit te achterhalen.