Interview met Formule 1-fotograaf Mark Sutton

Hij legt al dertig jaar lang de gebeurtenissen in de Formule 1 op de gevoelige plaat vast, bezorgde tweevoudig wereldkampioen Mika Hakkinen de bijnaam 'The Flying Finn', runt samen met zijn broer foto-agentschap Sutton Images en heeft dit jaar een eigen rubriek op GPUpdate.net waarin hij zijn favoriete foto van het afgelopen Grand Prix-weekend bespreekt. Hoog tijd voor een nadere kennismaking met Mark Sutton. 

"Het begon allemaal met mijn vader, die ons meenam naar de races. Hij maakte ons enthousiast voor de autosport. Keith wist op een gegeven moment via de manager van het circuit van Oulton Park een fotopas te regelen en zo deed hij zijn eerste ervaring op als autosportfotograaf. In 1980 begon hij een eigen fotobureau, dat vanuit het huis van mijn ouders in Manchester opereerde. Ik hielp bij het ontwikkelen van de foto's. Op mijn achttiende begon ik af en toe in te vallen voor mijn broer. Een van mijn beroemdste foto's uit die periode is die van Ayrton Senna en Martin Brundle die in 1983 met elkaar crashten tijdens de Formule 3-race op Oulton Park. Ze kwamen boven op elkaar terecht en ik was de enige die daar een serie goede foto's van had. Het was het gevecht van het jaar en iedereen hield zich bezig met de vraag wie de volgende grote ster zou worden, dus die foto's werden overal gepubliceerd. Mijn broer had destijds al een heel goede band met Senna. We deden ook zijn persberichten. Mensen als Bernie Ecclestone, Ron Dennis, Frank Williams en Peter Warr van Lotus belden allemaal naar het huis van mijn ouders omdat ze wilden weten wie in hemelsnaam toch die Ayrton Senna was. Dat was een fantastische tijd. In 1984 was ik bij de Britse Grand Prix. Dat was mijn eerste F1-race. In 1985 besloot mijn broer om de naam Keith Sutton Photography te laten vallen en samen met mij Sutton Images te beginnen. Sinds 1992 ben ik bij alle Grands Prix aanwezig."

"Dat is voor mij geen moeilijke vraag. Mika Hakkinen die in 1993 over een kerbstone in Adelaide vliegt. Die foto heb ik 21 jaar geleden gemaakt, maar is nog steeds mijn favoriet. Ik stond met mijn rug tegen een muur aan te leunen om een panoramafoto te nemen, toen ik in mijn rechteroor remmen hoorde piepen. Ik keek op, richtte mijn lens en nam een reeks foto's. Ik had geen tijd om opnieuw scherp te stellen, dus de focus was nog gelijk aan de panorama die ik net had gemaakt. We stonden met een man of tien op die plek te fotograferen en ik vroeg aan de anderen of zij dat moment ook hadden. De meesten hadden geen idee waar ik het over had, laat staan dat ze er een foto van hadden. Ik had het geluk dat ik de auto hoorde remmen en meteen handelde. Ik had een 300mm F2.8 lens op mijn camera zitten. Een vaste lens dus. Ik kon dus niets aan de brandpuntsafstand veranderen en er was ook geen tijd om iets met de sluitertijd en belichtingstijd te doen. Het was dus echt richten, schieten en het beste ervan hopen. De foto's werden vervolgens ontwikkeld in een lab in Adelaide. De volgende ochtend nam mijn broer op de lichtbak de foto's door die we de dag ervoor hadden genomen en toen hij mijn foto van Mika zag, schreeuwde hij het uit. De foto was haarscherp. Alle fotografen kwamen kijken. Dat was een geweldig moment in mijn carrière. We hebben vervolgens een paar prints laten maken, zodat ik de foto later op de dag aan Mika kon laten zien. Het gezicht dat hij trok toen hij de foto onder ogen kreeg, was geweldig. Hij signeerde de foto met 'The Flying Finn', wat daarna zijn bijnaam is geworden."

"De concurrentie is moordend. Er lopen zoveel fotografen rond bij elke race. Er zijn zestig met een permanente pas en dan heb je ook nog altijd wel een stuk of veertig lokale fotografen. En we zijn allemaal op zoek naar die ene speciale foto. De digitale fotografie heeft het er in dit opzicht niet gemakkelijker op gemaakt voor ons. Het is eenvoudiger geworden voor semi-professionele fotografen om dit werk te gaan doen en ook het publiek kan tegenwoordig al heel fatsoenlijke foto's maken dankzij de geweldige apparatuur die zij heden ten dage tot hun beschikking hebben. Dat laatste is soms trouwens ook een voordeel. Enkele jaren geleden nam iemand bijvoorbeeld contact met ons kantoor op omdat hij een foto van de crash van Lewis Hamilton op de Nürburgring had. Die foto hebben we van hem gekocht en is uiteindelijk zelfs in de autobiografie van Hamilton terechtgekomen. Het is in deze tijd echter bijzonder moeilijk om aan een exclusief beeld te komen, met meer dan honderd fotografen langs de baan, televisiecamera's die alle bewegingen van de auto's volgen en tribunes vol met digitale camera's die non-stop afgaan."

"Best goed. Sommige coureurs zijn erg op zichzelf, met anderen kun je best een lolletje maken. Ik begrijp dat ze niet altijd op ons zitten te wachten. Ze zijn natuurlijk gefocust op wat er op de baan moet gebeuren. Maar wij doen ook alleen maar ons werk. Ze snappen soms niet dat we bovenop ze duiken als ze van hun motorhome naar de garage lopen, maar dit zijn de enige momenten dat we ze zien wanneer ze niet op de baan zijn. De rest van de tijd zitten ze óf in hun motorhome óf achterin hun garage verscholen. Laatst had ik nog een leuk moment met Nico Rosberg. Dat was vlak nadat hij de race in Duitsland had gewonnen. Ik was foto's van hem en zijn vrienden aan het maken en Nico riep steeds dingen als: 'Kom op, aan het werk, Sutton, blijf foto's maken!' Ik hou daar wel van. Verder hebben we met veel coureurs wel goed contact doordat we ze al kennen uit de juniorklasses. We hielpen Jenson Button met zijn PR toen hij nog in de Formule Ford reed en deden iets vergelijkbaars voor Kimi Raikkonen. Sebastian Vettel kennen we goed doordat we nauwe banden hadden met het Red Bull Junior Team. We steunden hem al toen hij vijftien was en nog een beugel droeg."

"Ik vind het heel jammer dat ik dit moet zeggen, maar wij kunnen niet zo veel meer voor je betekenen. Vroeger hadden we een stuk of acht jongens op kantoor rondlopen die we ervaring lieten opdoen bij de lagere raceklasses. Doordeweeks sloten we ze op in een donkere kamer en in het weekend mochten ze even naar buiten! Ze leerden niet alleen om goede foto's te maken, maar ook alles over het proces daarna, tot aan de publicatie. Maar de tijden zijn veranderd. Als je graag Formule 1-fotograaf wil worden, moet je het tegenwoordig helemaal zelf doen. Probeer naar zoveel mogelijk races te gaan en ervaring op te doen. Dring je vervolgens op bij de foto-agentschappen. Zoek ook contact met ons. Stuur ons een link naar je website of naar je Flickr-account en laat ons zien wat je in je mars hebt. Helaas kunnen we je geen opleidingsplek aanbieden, maar we zijn wel altijd op zoek naar talent."

"Het belangrijkste is dat je weet waar het licht vandaan komt. Het is altijd zaak om de zon achter je te houden, want dan krijg je het beste licht op je onderwerp, of dat nu een auto, een persoon of iets anders is. Verder is de locatie waar je staat natuurlijk erg belangrijk. Probeer een plek te vinden waar je niet al te ver van de baan staat. Stel je bij voorkeur op bij een bocht waar de wagens niet al te hard doorheen gaan en waar je de auto's even met je lens kunt volgen. Het is helemaal aan jezelf waarop je scherp stelt, maar meestal gaan we voor de helm. Je kunt ook vast scherp stellen op het stukje baan waar de auto's langskomen. Verder zou ik beginners aanraden om een snelle sluitertijd te kiezen. Je wil de actie namelijk bevriezen. Als je 'shutter priority' selecteert, kiest de camera automatisch de beste 'exposure', wat ideaal is omdat elke auto een andere kleur en dus een andere helderheid heeft. Je kan ook alles handmatig doen. Maak eerst een testfoto. Als die goed is, laat je alles zo. Is de foto niet helemaal scherp, dan pas je de belichtingstijd aan. Tegenwoordig kan je een foto heel gemakkelijk op de achterkant van je camera controleren. Vroeger moest ik eerst de foto ontwikkelen om erachter te komen of die gelukt was. Ik raad dan ook aan om regelmatig je foto's te checken en daarbij ook flink in te zoomen, om er zeker van te zijn dat ze echt scherp zijn. Zodra je de basis onder de knie hebt, kun je gaan experimenteren, door bijvoorbeeld eens voor een lagere 'shutter speed' te gaan of naar een plek te gaan waar de auto's van de zijkant of van achteren belicht worden."