Achter de schermen bij de 24 uur van Le Mans: Van dansende monteur tot circuit van bovenaf

Het mooiste aan dit werk is dat het altijd dynamisch is. Zo kan het zijn dat je een tijdje vooral thuis werkt, maar binnen een kort tijdsbestek van de GT World Challenge Europe naar DTM sprint op Zandvoort. Het kan ook op een andere manier dynamisch zijn, wanneer een fabrikant uit het World Endurance Championship (WEC) – in dit geval Peugeot – je uitnodigt voor de grootste langeafstandsrace van het jaar: de 24 uur van Le Mans.

De vrije trainingen en kwalificatie zijn al achter de rug wanneer we arriveren op het Circuit de la Sarthe. Het is vrijdag, een dag waarop de 62 teams niet in actie komen op het circuit. In plaats daarvan melden de teams en coureurs zich aan het einde van de middag in Le Mans zelf voor de parade. Die slaan we echter over, want op het circuit wacht een vol programma bij de Peugeot-hospitality. Dat begint met het zogenaamde meet and eat. Verschillende media, waaronder ook veel autojournalisten en enkele autosportjournalisten uit allerlei landen, schuiven aan bij een aan hen toegewezen tafel voor interviews. In plaats van dat die groep steeds moet verplaatsen, zijn het juist de coureurs en teammanagers die van tafel naar tafel gaan om de media te woord te staan – en intussen proberen wat eten weg te werken.

Wij schuiven aan bij tafel 3, waar coureurs Malthe Jakobsen, Paul di Resta en Stoffel Vandoorne om de beurt van de partij zijn, evenals de technisch directeur van het team, Olivier Jansonnie. De vragen variëren enorm, al komen enkele thema’s als slaappatroon en hoe gefocust te blijven tijdens zo'n race wel regelmatig langs. Bij Vandoorne gaat het ook nog even over zijn verleden in de Formule 1, iets wat bij Paul di Resta niet het geval is. Daar begint het gesprek met een vraag over de Hypercars en het gevoel van die prototypes. "Naar mijn mening moeten ze lichter en wendbaarder zijn, voor meer plezier zorgen", aldus de voormalig F1-coureur.

Foto door: Peugeot Sport

Even later volgen dan toch ook onvermijdelijk vragen – mede van ondergetekende – over de prestaties van Peugeot op Le Mans. Het is in de opbouw naar de race namelijk niet helemaal naar wens verlopen, om het zacht uit te drukken. De 9X8 2024 komt snelheid tekort op de concurrentie en is in de vrije trainingen vooral in de achterhoede te vinden. In de kwalificatie is er ook geen vooruitgang met de zeventiende en achttiende startplek. Als ik Di Resta vraag waar het de Peugeot aan ontbreekt in de laatste sector, waar het in de kwalificatie veel tijd liet liggen, antwoordt de Brit veelzeggend: "Alles." Wanneer ik Di Resta nog succes wens voor de race, antwoordt hij nog zonder glimlach op zijn gezicht maar wel met een grappende ondertoon: "Ik ben aan het glimlachen."

Gedrevenheid 

Technisch directeur Jansonnie benadrukt even later dat die derde sector niet helemaal het probleem is van de 9X8. "Je moet voorzichtig zijn met die analyse, want de zwakste sector is de tweede, niet de derde", licht hij toe. "In de kwalificatie rijden mensen met zichtbaar meer downforce, wat de tijd in de laatste sector minimaliseert. Maar in de tweede sector waren zij langzamer. In de race zal dat anders zijn." Het biedt Peugeot enige hoop, al blijkt enkele uren later in de race dat het er niet veel makkelijker op wordt.

Na de meet and eat is het tijd om naar het Stade Marie-Marvingt te gaan, aangezien daar de media-accreditatie ligt te wachten om de paddock in te mogen. Veel zie ik die vrijdag echter niet van de paddock, aangezien er na het ophalen van het pasje al snel een interview met de CEO van Peugeot, Alain Favey, en directeur van Stellantis Motorsport, Jean-Marc Finot, op de planning staat. Deze interviews vinden in kleinere groepen plaats, waarbij opnieuw een mix is aan vragen. Zo is er tijd voor de nieuwe 208 GTi die is gepresenteerd, en worden er door een andere journalist weer vragen over F1 gesteld. Wanneer het dan mijn beurt is, gaat het vooral over de prestaties van Peugeot in het WEC en de toekomst van het merk in het kampioenschap.

De indruk die beide topmannen geven, is dat zij niet van plan zijn om op te geven – ook al is er in drie jaar tijd geen zege gepakt. De gedrevenheid is voelbaar binnen het gehele team en er wordt ook al benadrukt door Finot dat er gesprekken gaande zijn met de FIA en Automobile Club de l'Ouest om mogelijk een nieuwe Hypercar te introduceren – of met een heel groot updatepakket te komen. "Maar het moet wel snel gebeuren, want we gaan niet tot 2030 op een beslissing wachten", lacht Finot, die tevens benadrukt dat een LMH in zo’n geval logischer zou zijn dan een LMDh, aangezien veel van de huidige onderdelen dan nog overgeheveld kunnen worden. "Voor ons geldt: zolang we competitief zijn en de middelen hebben om voor het podium te vechten, blijven we", voegt Finot toe.

De magie van Le Mans

Het programma van de vrijdag is dan nog niet voorbij, aangezien er na het interview met Favey en Finot – waar later uitgebreidere verhalen van komen – een sprintje getrokken moet worden naar de paddock voor een ander interview. Dat is op die dag overigens geen pretje, aangezien het zo'n 34 graden is en de verkoeling opzoeken toch verstandiger is. Het is uiteindelijk wel de moeite waard, want in de paddock wacht namelijk een monteur van Peugeot. Normaliter zijn autosportteams er niet zo happig op om dat soort personeel naar voren te schuiven voor interviews, uit angst dat er verkeerde dingen gezegd worden – of dingen die ze liever niet gedeeld zien worden omdat de concurrentie kan meelezen. Kortom, het is een unieke kans om dan toch met iemand binnen dat team te spreken.

De monteur in kwestie is de 25-jarige Baptiste Quintin, een gespierde jongen die als chassismonteur en lid van de pitcrew van de #93 Peugeot genoeg taken heeft om zich niet te hoeven vervelen. Het doel van dat interview is om een inzicht te krijgen in het werk van een monteur tijdens zo'n 24 uur van Le Mans, aangezien het bij zo'n race toch vaak over de coureurs – en niet zozeer het team erachter – gaat. Het enthousiasme spat ervan af wanneer Quintin over zijn werk praat en het levert – onder het motto 'wij van wc-eend' – een leuk interview op en hopelijk heeft hij na de race ook genoten van een groot glas bier, zoals hij aangaf in dat gesprek.

Met alle geplande interviews achter de rug is er dan nog even een moment op de vrijdag om toch nog even rustiger aan te doen – zij het nog altijd in de bloedhete zon. Fans die er namelijk niet voor kiezen om de parade in de stad bij te wonen, kunnen namelijk het circuit van Le Mans op voor een wandeling of fietstocht. Ondanks de hitte is het al snel na het openen van de poorten, omstreeks 15.00 uur, bijzonder druk. Een groep hardlopers waagt het er zelfs op om in die hitte te rennen.

Foto door: Laurens Stade

Ik doe het iets rustiger aan en besluit vanuit de paddock eerst de Ford-chicane op te zoeken en door te lopen naar start/finish. Vaak wordt er over de 'magie' van Le Mans gesproken, wat je ook voelt wanneer je over het asfalt loopt en de kerbstones van dichtbij bewondert. Dan ontdek je ook enkele kenmerken die op tv niet zo goed te zien zijn, zoals het hoogteverschil tussen de pitingang en het circuit zelf of de typen kerbstones langs de baan. Wanneer om 19.00 uur iedereen weer van het circuit gestuurd wordt, is het tijd om voor te bereiden op dé grote – en zeer lange – dag.

Spanning opbouwen

Waar de vrijdag volop in het teken staat van mediasessies, is dat op zaterdag allesbehalve het geval. De coureurs moeten zich concentreren op de race en zullen niet zomaar aanspreekbaar zijn voor een kort interview – iets wat overigens tijdens de race niet anders is omdat zij hun rustmomenten moeten pakken. Het is daarom een goede kans om het even rustiger aan te pakken op weg naar de start van de 24 uur van Le Mans. Op de T34-tribune, direct boven de pitstraat en dus met goed zicht op start/finish, is een plek gereserveerd om de start te kunnen kijken. De opbouw naar de race is indrukwekkend, van de startvlag die gebracht wordt door militairen tot de straaljagers die overvliegen met de Franse driekleur.

Toch is de beste opbouw in die spanning te vinden in de laatste minuten naar de opwarmronde. De omroeper telt af naar enkele minuten terwijl het op de tribunes zo goed als stil is en er door de speakers een deuntje klinkt om zo nu en dan de boel op te zwepen. Wanneer dan door Roger Federer, dit jaar de starter van de 24 uur van Le Mans, de beroemde woorden worden omgeroepen dat de coureurs hun motoren mogen starten, klinkt er luid gejuich vanaf de tribunes. Om 16.00 uur is het veld weer terug bij start/finish en is het moment daar, waar de teams al maandenlang naartoe hebben gewerkt.

Foto door: Laurens Stade

De verbinding is op zo'n druk moment echter bijzonder slecht en dus besluiten we een halfuur na de start om naar de allure lounge van Peugeot te gaan, waar zeer fraai zicht is op de actie in de pitstraat. Met een redelijk stabiele verbinding schrijven we een eerste verslag van het eerste uur van de race. De eerste pitstops hebben dan al plaatsgevonden, waardoor het dus even wachten is om de tweede pitstops mee te pakken. Vanaf deze plek is er zicht op de pitboxen van Alpine, Aston Martin, het LMP2-team van Algarve Pro Racing en uiteraard Peugeot.

Dansen bij de pitstops

Bij de pitstops van Peugeot springt al heel snel iets in het oog. De monteur met de brandstofslang bij de #94 Peugeot staat al een tijdje klaar en sprint naar de auto wanneer deze op zijn plek staat. Halverwege het bijtanken schudt de monteur in kwestie met zijn lichaam – bij een eerste observatie niet echt opvallend te noemen, al oogt het haast als een soort dansje. Hij zet zijn rechterbeen strak naar voren, maar wanneer het bijtanken bijna voltooid is, met enkele seconden te gaan, zet hij zijn rechterbeen naar achteren en tikt hij de grond meermaals aan. Niet veel later springen de monteurs met wheelguns bij om de bandenwissel uit te voeren. Na meerdere pitstops grondig te hebben bestudeerd, blijkt de monteur deze 'ticjes' elke keer uit te voeren – het lijken dus signalen naar de andere monteurs, die dan weten hoe lang er nog te gaan is voordat zij in actie moeten komen. Het is fascinerend om te zien, ook omdat dit zeker niet bij alle andere pitstops gebeurt.  

Foto door: Laurens Stade

Tijdens de race verplaatsen we ons regelmatig van de ene naar de andere locatie, wat ook duidelijk maakt hoe druk het is bij de 24 uur van Le Mans. Er staan lange rijen voor de wc's en in veel gevallen ook voor de winkels met merchandise van de race – en richting het einde van de race ook bij de Ferrari-winkel. Het is vrijwel geen moment stil op het circuit. Wel is na de start duidelijk zichtbaar dat veel fans met tribunekaartjes zijn begonnen aan de tocht langs het circuit, aangezien het op de wandelpaden drukker is dan op de tribunes.

Na enkele tussentijdse verslagen is er ook weer tijd voor een tussendoortje, misschien wel het spannendste voor ondergetekende: een bezoek aan het reuzenrad nabij de Ford-chicane. Bij iemand die niet van hoogtes houdt, laat staan in een gammel bakje dat bij elke 'tussenstop' flink begint te wiebelen, is dat normaliter niet iets wat hoog op het lijstje staat – sorry voor de woordspeling. Gelukkig ben ik niet de enige in het bakje met hoogtevrees, waardoor we elkaar erdoorheen kunnen helpen.

Foto door: Laurens Stade

Na één langzame ronde is het de vraag of het er al op zit, maar nee. Twee ronden dan? Ook niet. Ik waag nog te grappen dat er misschien een derde aankomt – en dat blijkt ook het geval. Na nog eens twee snelle ronden zit de ervaring er dan wel op. Le Mans is heel mooi van dichtbij, maar misschien nog mooier van bovenaf. Zo heb je plots in één oogopslag zicht op de supersnelle, beroemde Porsche-bochten en kan je het circuit volgen tot aan de technische en uitdagende Ford-chicane. Hoogtevrees speelt dan een ondergeschikte rol, want het uitzicht is het volledig waard.

Waar te slapen?

In de avond volgt wel een moment om alvast te denken aan nachtrust, want hoewel we graag de gehele race doorgaan, komt dat de scherpte niet ten goede voor het restant van de 24 uur van Le Mans. Er is een keuze: rond middernacht terug met de bus naar het hotel en later op de ochtend pas terugkeren, of… ergens langs het circuit slapen. De keuze is vrij snel gemaakt: een plek zoeken om heel even de ogen dicht te doen langs het circuit. Gelukkig is er de luxe van de hospitality van Peugeot, waar er met een mooi uitzicht – en genoeg geluid als achtergrond – een poging gedaan kan worden om te slapen.

Het uitzicht vanaf de Peugeot-hospitality

Foto door: Laurens Stade

Na het bezoek aan het reuzenrad keer ik terug in de lounge voor enkele verslagen, waar de orde rond middernacht flink verstoord wordt door luid kabaal van buiten: de vuurwerk- en droneshow is begonnen. Minutenlang gaat er flink wat vuurwerk de lucht in, afgewisseld met drones die de hemel oplichten in de vorm van een band, helm en stopwatch. Wanneer dan het logo van de 24 uur van Le Mans als afsluiting volgt, gaat er nog één keer genoeg vuurwerk de lucht in om de coureurs op de baan van genoeg licht voor het hele circuit te voorzien.

Eenmaal bij de hospitality aangekomen is het zoeken voor een plek om nog relatief comfortabel in slaap te kunnen dommelen – ik blijk zeker niet de enige te zijn die deze keuze heeft gemaakt. Dat geldt ook voor veel fans langs de baan, waar de slaapzakken en kussens tevoorschijn komen – zowel op tribunes als op de staanplaatsen. Het is dan vrij fris die nacht, dus het is dan fijn vertoeven in een ruimte die nog relatief warm is en uitzicht biedt op de Dunlop-chicane. Rond 03.00 uur besluit ik een poging te doen om te slapen, maar als het rond 05.30 uur alweer relatief licht wordt, ben ik alweer wakker en is duidelijk dat ik het met die korte nacht moet doen tot aan de finish van de race.

Gelukkig is er nog genoeg om me wakker te houden, waaronder de race zelf. Door de verschillende strategieën en slechts één safety car mondt het uit in een zo goed als pure strijd tussen de Ferrari's en de #6 Porsche. Een blikje energiedrank helpt ook. Bovendien is er nog één hoogtepunt om naar toe te leven op zondag: een bezoek aan de Maison des Hunaudières, een plek vlak langs het circuit bij de eerste chicane op Mulsanne Straight. De Hypercars, LMP2's en LMGT3's scheuren voorbij terwijl ze aanremmen voor de chicane, om vervolgens weer aan de horizon te verdwijnen op weg naar de tweede chicane. Het bezoek is van relatief korte duur, maar maakt grote indruk – vooral doordat goed te zien is hoeveel sneller de Hypercars gaan en hoe laat de Hypercars kunnen remmen voor zo’n bocht.

Foto door: Laurens Stade

Battle scars

Het is na dat bezoek al aftellen geblazen: het laatste uur op Le Mans loopt en Robert Kubica is in de #83 AF Corse Ferrari op weg naar de zege. De Poolse oud-F1-coureur kan op Le Mans op genoeg steun van fans rekenen en die kunnen ook na 24 uur feestvieren, want hij slaagt erin om als eerste Poolse coureur de 24 uur van Le Mans te winnen. Bovendien schrijft teamgenoot Yifei Ye geschiedenis als eerste Chinees die de eindzege pakt. Het feest begint dan ook in de pitstraat en op start/finish, waar fans massaal naar het podium stormen om een glimp van de winnaars – en de felbegeerde bokaal – te vangen.

Het besef is dan ook al binnengekomen: de 24 uur van Le Mans zit er al op en er moet gedacht worden aan de reis naar huis. Voordat het zover is, loop ik nog even door de paddock en wandel ik weer richting de fanzone op weg naar de uitgang. Op die route staan achter hekken enkele auto's van de race voor de technische controles, waaronder de twee fabrieksauto's van Ferrari. Het mooiste daaraan? De welbekende battle scars. Waar de auto's er voor de start nog piekfijn uitzien, is dat na 24 uur racen niet meer het geval. De duizenden vliegjes die de auto's hebben gevangen, al het rubber dat langs de auto's is gevlogen: het levert misschien wel de mooiste plaatjes op van auto's die een bijzondere prestatie hebben neergezet – nog mooier dan wanneer ze net gepoetst zijn.

Foto door: Laurens Stade

Met een laatste blik op de vuile Hypercars, LMP2's en LMGT3's is het dan toch tijd om te vertrekken. De vermoeidheid begint toe te slaan, al zijn er bij mij minder battle scars te zien dan bij de auto's. De autosportfan hoeft zich na de 24 uur van Le Mans echter niet te vervelen, want de 24 uur van de Nürburgring en 24 uur van Spa-Francorchamps volgen elkaar op. Maar het aftellen naar de 94ste editie van de 24 uur van Le Mans is nu wel al begonnen.