Het succes van F1 in de VS: Wordt Colton Herta de gamechanger?

Toen de eerste poging van Michael Andretti om tot de Formule 1 toe te treden vorig jaar stuitte op weerstand, werd de promotor van de Amerikaanse Grand Prix in Austin, Bobby Epstein, gevraagd of deelname van Andretti invloed zou hebben op de kaartverkoop in Austin. Zijn antwoord luidde: “Ik denk dat het verschil zou maken voor COTA als we een Amerikaanse kampioen hadden.”

Dit was in een periode waarin Logan Sargeant nog in de achterhoede spartelde bij Williams. Zijn aanwezigheid maakte nauwelijks verschil voor de kaartverkoop bij de drie Amerikaanse Grands Prix. Ook in de Netflix-hit Drive to Survive speelde Sargeant vanwege het gebrek aan resultaten slechts een marginale rol. Intussen is goed duidelijk hoe sterk de populariteit van de Formule 1 in de VS is gegroeid dankzij Netflix. Met Apple’s succesvolle F1-film, waarin Brad Pitt de hoofdrol speelt, staat de volgende stap al klaar om de van oorsprong Europese sport naar een hoger niveau te tillen.

Toch geldt: als F1 écht wil doorbreken in de VS, dan hebben de Amerikaanse fans een coureur nodig om zich achter te scharen. En dat moet iemand zijn die kan meedoen om de prijzen – niet iemand die voor altijd achterin het veld rijdt.

Historische voorbeelden

Logan Sargeant, Williams FW45

Foto door: Mark Sutton / Motorsport Images

Dat fenomeen is niet uniek voor de VS. Begin jaren negentig bracht Michael Schumacher, als eerste Duitse wereldkampioen, nieuw elan in zijn pas herenigde vaderland. Hij groeide uit tot een ware sporticoon en veroorzaakte een vloedgolf van F1-interesse die Duitsland nooit eerder had meegemaakt. Een decennium later zorgde Fernando Alonso voor eenzelfde effect in Spanje. Met twee vroege wereldtitels ontketende hij een passie voor Formule 1 in een land dat tot dan toe vooral op tweewielers was gericht en weinig F1-historie kende. En deze tijden gebeurt in Nederland met Max Verstappen hetzelfde: de sport is hier nooit zo populair geweest.

Met IndyCar-ster en Cadillac-testcoureur Colton Herta heeft Amerika misschien wel zijn beste kans in jaren. Maar in een verzadigde Noord-Amerikaanse sportmarkt moet een Amerikaanse F1-coureur zich echt onderscheiden. “Hij moet succesvol zijn”, benadrukte voormalig Haas-teambaas Günther Steiner tegenover Motorsport.com. “Het is niet genoeg om simpelweg een Amerikaanse coureur te hebben. We hebben Logan Sargeant in de Formule 1 gehad. Uiteraard helpt Cadillac als groot Amerikaans merk, maar er moet ook succes komen, anders werkt het niet. F1 is in de kern een mondiale sport; nationaliteit telt weinig. Maar als een Amerikaan kampioen wordt, staat heel Amerika erachter. Dat is duidelijk.”

De weg die Herta moet afleggen

Er zijn nog veel hindernissen voor Herta: het behalen van de laatste benodigde superlicentiepunten, volgend jaar actief zijn in de Formule 2, en uiteindelijk Cadillac overtuigen dat hij de juiste kandidaat is om op termijn Valtteri Bottas of Sergio Pérez op te volgen. En dat nog los van de lange weg die Cadillac zelf moet afleggen om competitief te worden. Toch zegt de toewijding van de 25-jarige Californische coureur veel. Ondanks zijn bewezen staat van dienst in IndyCar koos hij ervoor om een comfortabele positie aan de top van de Amerikaanse single-seaters op te geven voor een onzeker jaar in een Europese opstapklasse, zonder enige garantie op een F1-zitje. “Het is een enorm groot risico”, gaf Herta zelf toe in de podcast Off Track van zijn collega’s James Hinchcliffe en Alexander Rossi. “Als ik niet geloofde dat ik het kon, was ik in IndyCar gebleven. Maar ik geloof in mezelf en ik geloof dat ik snel genoeg ben.”

Colton Herta, Andretti Global

Foto door: Penske Entertainment

Die overtuiging wordt gedeeld door de bedenker van het project, Dan Towriss, CEO van TWG Motorsports. Zijn organisatie bezit niet alleen het IndyCar-team Andretti Global, waar Herta zes seizoenen reed, maar is ook meerderheidsaandeelhouder in het Cadillac F1-programma. “Hij neemt dit enorme risico door een prachtige carrière in IndyCar achter te laten. Zijn droom is om in de Formule 1 te rijden”, aldus Towriss tegenover F1TV in Monza.

Towriss wees erop dat eerdere Amerikaanse pogingen om in de Formule 1 door te breken, gebaseerd op een “entitlement model”, zelden succesvol waren. Een soepele overgang zoals die van Juan Pablo Montoya rond de eeuwwisseling is sindsdien niet meer gezien. Daarom is Herta’s aanpak zo cruciaal. Hij had misschien via IndyCar en enkele VT1-optredens genoeg superlicentiepunten kunnen verzamelen. In plaats daarvan koos hij voor de moeilijke weg: een pauze in zijn IndyCar-carrière en een volledig jaar in Formule 2. Daarmee wil hij zich écht onderdompelen in zijn “laatste kans” op de Formule 1. “Het leren van de circuits en de banden is belangrijk. We willen respect tonen voor de Europese formulewagentraditie. Colton komt dan met een bewezen staat van dienst en weet wat hem te wachten staat. Daarbij horen tests in oudere auto’s, VT1-sessies en een compleet programma om Colton elke kans te geven”, aldus Towriss.

Breder belang dan Herta alleen

Dan Towriss, CEO Andretti

Foto door: Andrew Ferraro / Motorsport Images

Wat er op het spel staat, is meer dan alleen de eigen toekomst van Herta. Zijn traject kan bepalend zijn voor de perceptie van toekomstige Amerikaanse coureurs met F1-ambities. Alleen al een zitje in Formule 2 is riskant: als Herta goed presteert, wordt het als vanzelfsprekend gezien. Maar een moeilijk jaar – wat in de grillige F2 altijd mogelijk is – kan direct schadelijk zijn voor het imago van Amerikaanse talenten. F1 staat erom bekend lastig te betreden te zijn voor coureurs die buiten het FIA-ecosysteem zijn opgeleid. Bijna elk team heeft tegenwoordig een eigen juniorenprogramma, dat al in de karts begint. Het is uitzonderlijk dat iemand met Herta’s achtergrond en leeftijd (25) nog een serieuze kans krijgt.

Het is dus een enorme gok. Maar terwijl Herta zegt dat hij vooral op zichzelf inzet, zou ook F1-eigenaar Liberty Media dat moeten doen. Er is een grens aan hoeveel de commerciële rechtenhouder kan doen om de raceklasse in de VS verder te promoten zonder een actieve Amerikaanse deelnemer. Met Herta – in een team dat nota bene General Motors vertegenwoordigt – zou de sport een nieuw patriottisch verhaal krijgen, een extra motor om de Amerikaanse markt te veroveren.

Net als Herta heeft ook Cadillac nog een lange weg te gaan. Niemand verwacht dat het merk in de eerste twee seizoenen al het veld zal domineren. Maar tegen de tijd dat Cadillac competitief wordt, kan Herta er klaar voor zijn. Er is een reden dat mensen graag grote risico’s nemen: de beloning groeit mee met de inzet. Voor een coureur van Herta’s statuur kan de gok nauwelijks groter zijn.